"Kameranın Önünde Bir Yıldız, Ardında Bir Emekçi"

Haber: Murat Fırat

Devlet Devrim’in Sessiz Ama Derin Işıltısı

Devlet Devrim, Türk sinemasının sadece altın çağına değil, aynı zamanda ruhuna da damga vurmuş nadir isimlerden biriydi. 1944’te Mısır’ın İskenderiye kentinde doğan Devrim, kökeninden gelen çok kültürlü duyarlılığı ve İstanbul’da geçen gençlik yıllarının etkisiyle sanatı bir ifade biçimi, bir direnç alanı olarak benimsedi. 1962’de Ses dergisinin düzenlediği yarışmayla sinemaya adım atması, aslında Yeşilçam’ın estetik ve anlatı açısından dönüşüm geçirdiği bir döneme denk gelir. Onun gelişi, yalnızca bir genç yıldızın parlaması değil, aynı zamanda kadın oyuncuların sinemadaki temsiline yeni bir ifade dili katılması anlamına geliyordu.

Devlet Devrim, 1960’lar ve 70’ler boyunca Türk sinemasının üretkenliğinde önemli bir figür haline geldi. Rol aldığı yaklaşık 130 film, onu sadece çok çalışan bir oyuncu değil, aynı zamanda geniş bir temsiliyet alanına sahip bir sanatçı haline getirdi. Dönemin melodramlarında, kadın karakterlerin ya “masum” ya da “kötü” şeklinde ikili klişelere sıkıştırıldığı bir atmosferde, o birçok rolüne derinlik katmayı başardı. Bakışıyla, duruşuyla, ses tonuyla ve seçtiği projelerle, kadın oyuncunun sadece güzelliğiyle değil, sahici varlığıyla da merkezde olabileceğini gösterdi. O, Yeşilçam’ın arka planında çalışan yüzlerce kadının temsiliydi aslında; görünmeyen emeğin ve sessiz direncin simgesi.

Sanat dünyasında yalnızca oyunculukla sınırlı kalmadı. Ajda Pekkan’ın yönlendirmesiyle sahneye çıkması, onun müziğe olan yatkınlığını ve çok yönlü sanat kimliğini de gözler önüne serdi. Ancak şöhretin merkezinde kalmak yerine, dönemin birçok yıldızının aksine kendi hayatını ve sanatı yeniden kurmayı seçti. Evliliği sonrası oyunculuk kariyerine ara verdiğinde bu bir “geri çekilme” değil, sanatın farklı bir alanına yönelmenin bilinçli bir kararıydı.

Sanatın değerinin yalnızca alkışla ölçülmediğini çok iyi bilen Devlet Devrim, ilerleyen yıllarda sinema emekçilerinin yaşadığı ekonomik ve sosyal sıkıntılara kayıtsız kalmadı. Sanatçının hem yaratıcı hem de hak talep eden bir özne olması gerektiğine inanarak Film San Vakfı’nda sorumluluk üstlendi. Burada üstlendiği görev, sembolik değil; doğrudan sanat dünyasının onuruna ve geçmişine sahip çıkmayı amaçlayan bir mücadeleydi. Özellikle Yeşilçam kuşağının hak ettiği saygıyı ve desteği görebilmesi için yürüttüğü çabalar, onun sadece bir sanatçı değil, aynı zamanda bir meslek örgütçüsü, bir kültür hafızası olduğunu da kanıtladı.

Devlet Devrim’in hayatı, Türk sinemasının vitrindeki yüzü ile arka plan emeği arasındaki farkı kaldıran bir yolculuktu. O, yalnızca bir dönemin estetik ikonu değil, aynı zamanda temsil ettiği kadınların, sanat emekçilerinin ve meslek onurunun sesi oldu. Çok yönlülüğü, sezgileri, sahici duruşu ve onurlu mücadelesiyle Türk sinemasının en unutulmaz simalarından biri olarak hafızalarda kalmaya devam edecek. Onun varlığı, sinemanın sadece bir seyirlik değil, aynı zamanda bir yaşam tavrı, bir etik alan ve bir dayanışma zemini olduğunu hatırlatıyor bize. Sessiz ama derin bir ışıltıyla.